Rouwgeletterdheid als medicijn tegen eenzaamheid
Originele titel: Grief literacy as a loneliness antidote
Jessica Fein heeft veel mensen verloren: haar zus Nomi, die dertig werd, allebei haar ouders, haar andere zus Rachel en haar tienerdochter Dalia. Het eenzaamst voelde ze zich een week na Nomi’s dood, toen de shiva voorbij was en iedereen weer gewoon verderging. De vriezer lag vol lasagne en ruim tweehonderd mensen hadden haar omhelsd, maar de enige die ze wilde bellen was haar zus. Fein verbindt dat met de eenzaamheid die de Amerikaanse Surgeon General in 2023 een epidemie noemde. Rouw is volgens haar een grote en vaak vergeten oorzaak. We zijn ongemakkelijk bij rouw en bang het verkeerde te zeggen, en dus ontlopen we elkaar. Een goede vriendin sprak haar na de dood van haar zus negen maanden nauwelijks.
Zinnen als ‘ik kan het me niet voorstellen’, ‘laat maar weten als ik iets kan doen’ en ‘je bent zo sterk’ zijn goed bedoeld, maar ze maken iemand eenzamer. Ze zetten een muur op, of ze leggen de last bij degene die rouwt. Beter is erbij gaan zitten en luisteren, ook naar verhalen die iemand voor de zoveelste keer vertelt. Noem de naam van de overledene, stuur een foto die de ander nog niet kent, en vraag hoe haar dochter heette en wat ze graag deed. Weet je het echt niet, zeg dan dat je niet weet wat je moet zeggen, maar dat je er bent. Fein pleit ervoor rouwgeletterdheid te leren op scholen, op het werk en in geloofsgemeenschappen, zodat rouw mensen dichter bij elkaar brengt.
Gebruik ze na het kijken: om zelf na te denken over wat de talk met je doet, of om er samen over te praten. Bij deze talk horen 3 gespreksvragen. Als lid van RouwExpertise.nl zie je ze hier, en kun je ze kopiëren of printen voor een gesprek of les.Wat je meeneemt
Gespreksvragen bij deze talk