Slecht slapen is een van de meest gehoorde klachten na een verlies. ’s Avonds komen de gedachten, je ligt te piekeren of je schrikt wakker van een droom. Sommige mensen durven bijna niet te gaan slapen, anderen slapen juist veel meer dan normaal omdat hun lichaam uitgeput is.
Wat kan helpen: rond dezelfde tijd naar bed gaan en opstaan, overdag naar buiten en bewegen, en ’s avonds geen alcohol als slaapmutsje. Merk je na een paar maanden nog weinig verbetering, bespreek het dan met je huisarts. Langdurig slecht slapen houdt rouwklachten in stand, en er bestaat goede hulp voor, zoals slaaptherapie.
Lees verder: Wakker liggen en piekeren na een verlies
VEELGESTELDE VRAGEN OVER ROUW
Wat doe ik als mensen zeggen dat ik er overheen moet komen?
Zo’n opmerking doet pijn, ook als hij goed bedoeld is. Meestal zegt hij meer over de ander dan over jou: veel mensen denken dat rouw na een paar maanden klaar hoort te zijn, of vinden het moeilijk om jou verdrietig te zien. Rouw kent geen deadline. Voor de meeste mensen gaat het erom dat ze leren leven met het verlies, en dat kost tijd.
Je kunt kort reageren, bijvoorbeeld met ‘zo werkt het voor mij niet, ik mis haar nog elke dag’. Je kunt ook uitleggen wat je wel helpt. En je mag afstand nemen van mensen die blijven aandringen. Zoek je steun vooral bij mensen bij wie je niet hoeft te doen alsof het alweer goed gaat.
Lees verder: Groeien rond het verlies
VEELGESTELDE VRAGEN OVER ROUW
Is het slecht om te veel alcohol te drinken bij rouw?
Een glas om even te ontspannen kan geen kwaad, al is alcohol als troost riskant. Het verdooft even, terwijl je er slechter van slaapt en somberder van wordt, en het verdriet komt de volgende dag gewoon terug. Het verwerken van het verlies staat dan als het ware op pauze.
Vooral mannen lopen risico. In een groot Hongaars onderzoek dronk bijna een op de drie mannen die twee jaar eerder iemand hadden verloren op een riskante manier, tegen een op de acht mannen zonder verlies. Merk je dat je meer drinkt dan vroeger, of dat je drinkt om te kunnen slapen of de dag door te komen, neem dat dan serieus. Praat erover met iemand die je vertrouwt of met je huisarts.
Lees verder: Rouw en alcohol: een complexe relatie
Bron: Pilling e.a. (2012), Substance Abuse Treatment, Prevention, and Policy
VEELGESTELDE VRAGEN OVER ROUW
Is het goed om herinneringen aan de overledene te bewaren?
Ja. Foto’s, brieven, kleding of een voorwerp dat de ander altijd bij zich had, kunnen een tastbare verbinding vormen. Rouwonderzoek laat zien dat de band met iemand die is overleden blijft bestaan en van vorm verandert, en dingen bewaren past daarbij.
Er is geen termijn waarbinnen je moet opruimen. Sommige mensen bewaren bijna alles, anderen kiezen een paar dingen en geven de rest weg. Je kunt kleding laten verwerken tot een kussen of quilt, of spullen verdelen onder mensen die er blij mee zijn. Doe het in je eigen tempo en houd er rekening mee dat anderen in het gezin een ander tempo kunnen hebben. Lukt het na lange tijd nog steeds niet om iets aan te raken of te verplaatsen, en staat dat je dagelijks leven in de weg, praat er dan eens met iemand over.
Lees verder: Continuing bonds
Bron: Klass, Silverman & Nickman (1996), Continuing Bonds: New Understandings of Grief