Bijna iedere nabestaande krijgt ze te horen: ‘hij is nu op een betere plek’, ‘het heeft zo moeten zijn’ of ‘je bent nog jong, je vindt wel weer iemand’. Ze zijn bedoeld als troost, maar ze maken je verdriet kleiner of plakken er een betekenis op die jij niet voelt.
Je hoeft er niets mee. Soms is het genoeg om te weten dat de ander het goed bedoelt en niet beter weet. Wil je reageren, dan kan dat kort: ‘zo voelt het voor mij niet’. Gebeurt het steeds bij dezelfde persoon, dan kun je op een rustig moment uitleggen wat wel helpt, bijvoorbeeld dat iemand gewoon de naam van de overledene noemt.
Lees verder: Religie, rouw en de zinnen die meer stukmaken dan heel maken
VEELGESTELDE VRAGEN OVER ROUW
Is het normaal dat ik soms helemaal niets voel?
Ja. Vooral in de eerste dagen en weken voelen veel mensen zich verdoofd, alsof ze door een film lopen. Je regelt de uitvaart, praat met mensen en vraagt je af waarom je niet huilt. Die verdoving beschermt je, zodat het verlies in porties binnenkomt.
Ook later kan het gebeuren dat je een tijd weinig voelt, en dat wisselt vaak af met momenten waarop het verdriet ineens hard binnenkomt. Het zegt niets over hoeveel je om de ander gaf. Blijf je maandenlang vlak en lukt het niet meer om ergens plezier in te hebben, bespreek het dan met je huisarts.
Lees verder: Hoe voelt rouw?
VEELGESTELDE VRAGEN OVER ROUW
Is het normaal om boos te zijn op degene die is overleden?
Ja, en het komt vaker voor dan mensen hardop zeggen. Je kunt boos zijn omdat iemand je heeft achtergelaten, omdat hij of zij niet op tijd naar de dokter ging, of omdat er nu dingen op jouw schouders liggen die jullie samen deden. Ook artsen, familie of jijzelf kunnen het doelwit zijn, en voor gelovigen soms God.
Boos zijn op iemand van wie je houdt voelt tegenstrijdig, en daarom slikken veel mensen het in. Toch hoort het bij rouw en zegt het niets over je liefde. Het helpt om het ergens kwijt te kunnen: bij iemand die het kan aanhoren, op papier of door flink te bewegen.
Lees verder: Kun je een dode vergeven?
VEELGESTELDE VRAGEN OVER ROUW
Is rouw na een plotseling overlijden heftiger?
Vaak wel. Bij een plotseling overlijden, door een ongeluk, een hartstilstand of geweld, is er geen tijd om je voor te bereiden of afscheid te nemen. Het eerste gevoel is vaak ongeloof, en het kan lang duren voordat het echt doordringt. Nabestaanden na een plotselinge of gewelddadige dood krijgen vaker langdurige rouwklachten, depressie of posttraumatische stress, en hun herstel gaat gemiddeld trager.
Toch verloopt het bij veel mensen ook dan goed, zeker met steun uit de omgeving. Blijven beelden van het overlijden zich opdringen, schrik je snel of ga je alles uit de weg wat eraan herinnert, zoek dan hulp bij je huisarts. Voor traumatische rouw bestaan goede behandelingen.