Altijd. Lachen, genieten van een mooie dag of plezier hebben met vrienden betekent niet dat je de overledene vergeet of minder mist. Toch voelen veel mensen een steek van schuld zodra ze merken dat ze even gelukkig waren, alsof het verlies daarmee kleiner wordt.
Onderzoek onder mensen die hun partner hadden verloren liet zien dat wie een half jaar later nog echt kon lachen, minder boosheid voelde, meer genoot en betere contacten had. Die momenten van lucht doen je goed, en ze maken het verdriet niet minder echt. Het schuldgevoel zelf mag er zijn, je hoeft het alleen niet te geloven.
Lees verder: Verliefd en in rouw
Bron: Keltner & Bonanno (1997), Journal of Personality and Social Psychology
VEELGESTELDE VRAGEN OVER ROUW
Hoe kan ik mijn kind het beste steunen bij rouw?
Door er te zijn, eerlijk te zijn en het gewone leven zoveel mogelijk door te laten gaan. Vaste tijden, school en clubjes geven een kind houvast in een tijd waarin alles anders voelt. Beantwoord vragen eerlijk en op het niveau van je kind, ook als je het antwoord niet weet. ‘Dat weet ik ook niet’ is een prima antwoord.
Noem de overledene bij naam, haal herinneringen op en laat zien dat jij ook verdriet hebt. Zo leert je kind dat verdriet er mag zijn. Geef ruimte aan spel, tekenen of bewegen, want daarin verwerken kinderen veel. Zorg ook voor jezelf, want hoe het met jou gaat heeft veel invloed op hoe het met je kind gaat. Voor tips en lotgenotencontact kun je terecht bij Achter de Regenboog.
Lees verder: Kind en rouw
VEELGESTELDE VRAGEN OVER ROUW
Wat is rouw eigenlijk?
Rouw is alles wat er in je gebeurt als je iemand of iets kwijtraakt die belangrijk voor je was. Het is dus veel meer dan verdriet: ook je lichaam reageert, je slaapt en denkt anders en soms wankelt wat je altijd geloofde.
Rouw is geen ziekte en hoeft ook niet genezen te worden. Het is de manier waarop je went aan een leven waarin de ander ontbreekt, en dat gaat bij iedereen anders.
Lees verder: Hoe voelt rouw?
VEELGESTELDE VRAGEN OVER ROUW
Waarom heb ik soms het gevoel dat ik gek word?
Omdat rouw je op zoveel plekken tegelijk raakt. Je vergeet dingen, raakt ineens in paniek, ziet de overledene in een voorbijganger en schiet van huilen naar lachen en weer terug. Gevoelens die je niet van jezelf kende, zoals woede of jaloezie op mensen die hun moeder nog hebben, komen zomaar op. Als je dat niet verwacht, is het logisch dat je aan jezelf gaat twijfelen.
Toch zijn dit gewone rouwreacties, en bij de meeste mensen worden ze in de loop van de tijd minder. Het helpt vaak al om te weten dat anderen hetzelfde meemaken. Lukt het na maanden nog steeds niet om je dagelijkse leven op te pakken, of word je bang van wat er in je hoofd gebeurt, zoek dan hulp bij je huisarts.
Lees verder: Negatieve gedachten na verlies