Huilbuien kunnen je overvallen op de gekste momenten: in de supermarkt, bij een liedje op de radio of midden in een gesprek. Vaak zit er een herinnering achter die je zelf niet had zien aankomen. Dat hoort bij rouw, en meestal worden de buien met de tijd minder vaak en minder heftig. Probeer het huilen…

Omdat niemand precies hetzelfde kwijt is als jij. Ook als er mensen om je heen zijn, mist niemand de overledene op jouw manier, en dat kan je midden in gezelschap een eenzaam gevoel geven. Na het verlies van een partner speelt dat vaak extra sterk: je mist de persoon met wie je alles deelde, en…

Veel mensen hebben geleerd dat je je verdriet binnenhoudt en flink moet zijn. Huilen waar anderen bij zijn voelt dan al snel als je laten gaan. Daar komt bij dat de omgeving vaak verwacht dat het na een paar maanden wel weer gaat, en ben je dan nog verdrietig, dan vraag je je al snel…

Dat kan, al zijn rouw en depressie niet hetzelfde. Bij rouw draait het verdriet om de overledene: je mist iemand, en tussendoor zijn er ook momenten van rust of zelfs plezier. Bij een depressie is de somberheid er bijna altijd en kleurt ze alles. Je kunt nergens meer van genieten, voelt je waardeloos en ziet…

Omdat rouw je op zoveel plekken tegelijk raakt. Je vergeet dingen, raakt ineens in paniek, ziet de overledene in een voorbijganger en schiet van huilen naar lachen en weer terug. Gevoelens die je niet van jezelf kende, zoals woede of jaloezie op mensen die hun moeder nog hebben, komen zomaar op. Als je dat niet…

Ja, en het komt vaker voor dan mensen hardop zeggen. Je kunt boos zijn omdat iemand je heeft achtergelaten, omdat hij of zij niet op tijd naar de dokter ging, of omdat er nu dingen op jouw schouders liggen die jullie samen deden. Ook artsen, familie of jijzelf kunnen het doelwit zijn, en voor gelovigen…

Bijna iedereen die rouwt, loopt vroeg of laat tegen ‘had ik maar’ aan. Had ik maar eerder gebeld, had ik maar gezegd wat ik voelde. Je hoofd zoekt naar een moment waarop het anders had kunnen lopen, omdat dat makkelijker te verdragen is dan het idee dat je er niets aan kon doen. Achteraf weet…

Ja. Opluchting komt veel voor, vooral als iemand lang ziek was of leed. Je bent opgelucht dat de pijn voorbij is, voor de ander en ook voor jezelf, want het waken en de zorgen zijn ineens weg. Opluchting kan er ook zijn als de relatie moeilijk was, bijvoorbeeld door verslaving, geweld of jarenlange ruzie. Veel…

Ja. Vooral in de eerste dagen en weken voelen veel mensen zich verdoofd, alsof ze door een film lopen. Je regelt de uitvaart, praat met mensen en vraagt je af waarom je niet huilt. Die verdoving beschermt je, zodat het verlies in porties binnenkomt. Ook later kan het gebeuren dat je een tijd weinig voelt,…

Dat overkomt veel nabestaanden. Je hoort de sleutel in het slot, ziet iemand in een menigte die precies zo loopt, ruikt ineens een vertrouwde geur of voelt even dat de ander naast je zit. Bij weduwen en weduwnaars gaat het volgens onderzoek om een derde tot meer dan de helft. Je brein heeft jarenlang verwacht…